{"id":40646,"date":"2021-07-07T00:00:00","date_gmt":"2021-07-06T22:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/"},"modified":"2026-10-07T14:26:47","modified_gmt":"2026-10-07T12:26:47","slug":"exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe","status":"publish","type":"ressource","link":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/","title":{"rendered":"Exploration des actions de sobri\u00e9t\u00e9 dans les d\u00e9marches territoriales en Europe"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u2019il est vrai que la sobri\u00e9t\u00e9 reste un axe peu affich\u00e9 des\npolitiques publiques, ce panorama r\u00e9alis\u00e9 par Energy Cities dans le cadre d\u2019une\ngrande \u00e9tude ADEME sur les d\u00e9marches territoriales de sobri\u00e9t\u00e9, propose un\nfloril\u00e8ge d\u2019actions mises en place dans 9 territoires europ\u00e9ens, dont 3 sont\nmembres d\u2019Energy Cities. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">L<strong>a Ville de Zurich et le Canton de Gen\u00e8ve<\/strong> o\u00f9 la\nsobri\u00e9t\u00e9 est abord\u00e9e comme un axe structurant pour revisiter les politiques\npubliques. Des territoires qui ont d\u00e9velopp\u00e9 une dynamique de sobri\u00e9t\u00e9\nth\u00e9matique ; c\u2019est le cas pour <strong>Li\u00e8ge <\/strong>(alimentation \u2013 circuits courts), <strong>Venlo<\/strong>\n(b\u00e2timents \u2013 \u00e9co-conception), <strong>Pontevedra<\/strong> (mobilit\u00e9) et <strong>Francfort-sur-le-Main<\/strong>\n(am\u00e9nagement-urbanisme). Et enfin des villes qui ont mis en place des outils et\ndes m\u00e9thodes qui encouragent des comportements et des modes d\u2019organisation\nsobres au sein de l\u2019administration et au-del\u00e0 sur le territoire : <strong>Amsterdam<\/strong>\n(la th\u00e9orie du Donut), <strong>Gen\u00e8ve<\/strong> (le programme G\u2019innove) et <strong>Oslo<\/strong> (un\nbudget climat).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ces exemples ont en commun deux caract\u00e9ristiques marquantes.\nEn premier lieu, l\u2019essaimage &#8211; ces exp\u00e9riences sont tr\u00e8s souvent source\nd\u2019inspiration pour d\u2019autres territoires &#8211; et en second lieu une attention\nparticuli\u00e8re \u00e0 l\u2019impact de ces actions sur les comportements individuels et\ncollectifs.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Les autres volets de l\u2019\u00e9tude&nbsp;:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><a href=\"https:\/\/librairie.ademe.fr\/dechets-economie-circulaire\/4754-etat-des-lieux-des-actions-de-sobriete-dans-les-territoires-francais.html\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" aria-label=\"\u00c9tat des lieux des actions de sobri\u00e9t\u00e9 en France (opens in a new tab)\">\u00c9tat des lieux des actions de sobri\u00e9t\u00e9 en France<\/a> <\/li><li><a href=\"https:\/\/librairie.ademe.fr\/dechets-economie-circulaire\/4755-politiques-territoriales-de-sobriete.html\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\" aria-label=\"Recueil d\u2019entretiens avec une trentaine d\u2019acteurs de la sobri\u00e9t\u00e9 (opens in a new tab)\">Recueil d\u2019entretiens avec une trentaine d\u2019acteurs de la sobri\u00e9t\u00e9<\/a><\/li><\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S\u2019il est vrai que la sobri\u00e9t\u00e9 reste un axe peu affich\u00e9 des politiques publiques, ce panorama r\u00e9alis\u00e9 par Energy Cities dans le cadre d\u2019une grande \u00e9tude ADEME sur les d\u00e9marches territoriales de sobri\u00e9t\u00e9, propose un floril\u00e8ge d\u2019actions mises en place dans 9 territoires europ\u00e9ens, dont 3 sont membres d\u2019Energy Cities. La Ville de Zurich et [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"featured_media":0,"template":"","meta":{"_acf_changed":false},"categories":[],"eu-file":[],"hubs":[381,372,380],"priority":[],"topic":[375,384,403],"class_list":["post-40646","ressource","type-ressource","status-publish","hentry","hubs-alimentation-durable","hubs-gouvernance-locale","hubs-villes-zero-carbone","topic-cooperation","topic-gouvernance-participative","topic-mode-de-vie-comportements"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.1 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Exploration des actions de sobri\u00e9t\u00e9 dans les d\u00e9marches territoriales en Europe - Energy cities<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"fr_FR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Exploration des actions de sobri\u00e9t\u00e9 dans les d\u00e9marches territoriales en Europe - Energy cities\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"S\u2019il est vrai que la sobri\u00e9t\u00e9 reste un axe peu affich\u00e9 des politiques publiques, ce panorama r\u00e9alis\u00e9 par Energy Cities dans le cadre d\u2019une grande \u00e9tude ADEME sur les d\u00e9marches territoriales de sobri\u00e9t\u00e9, propose un floril\u00e8ge d\u2019actions mises en place dans 9 territoires europ\u00e9ens, dont 3 sont membres d\u2019Energy Cities. La Ville de Zurich et [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Energy cities\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-10-07T12:26:47+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"1 minute\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/ressource\\\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/ressource\\\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\\\/\",\"name\":\"Exploration des actions de sobri\u00e9t\u00e9 dans les d\u00e9marches territoriales en Europe - Energy cities\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2021-07-06T22:00:00+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-07T12:26:47+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/ressource\\\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/ressource\\\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/ressource\\\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Accueil\",\"item\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Exploration des actions de sobri\u00e9t\u00e9 dans les d\u00e9marches territoriales en Europe\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/\",\"name\":\"Energy cities\",\"description\":\"The European learning community for future-proof cities\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"fr-FR\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/#organization\",\"name\":\"Energy cities\",\"url\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/03\\\/Energy-Cities-Logo.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/03\\\/Energy-Cities-Logo.webp\",\"width\":128,\"height\":120,\"caption\":\"Energy cities\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/energy-cities.idfr.net\\\/fr\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Exploration des actions de sobri\u00e9t\u00e9 dans les d\u00e9marches territoriales en Europe - Energy cities","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/","og_locale":"fr_FR","og_type":"article","og_title":"Exploration des actions de sobri\u00e9t\u00e9 dans les d\u00e9marches territoriales en Europe - Energy cities","og_description":"S\u2019il est vrai que la sobri\u00e9t\u00e9 reste un axe peu affich\u00e9 des politiques publiques, ce panorama r\u00e9alis\u00e9 par Energy Cities dans le cadre d\u2019une grande \u00e9tude ADEME sur les d\u00e9marches territoriales de sobri\u00e9t\u00e9, propose un floril\u00e8ge d\u2019actions mises en place dans 9 territoires europ\u00e9ens, dont 3 sont membres d\u2019Energy Cities. La Ville de Zurich et [&hellip;]","og_url":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/","og_site_name":"Energy cities","article_modified_time":"2026-10-07T12:26:47+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"1 minute"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/","url":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/","name":"Exploration des actions de sobri\u00e9t\u00e9 dans les d\u00e9marches territoriales en Europe - Energy cities","isPartOf":{"@id":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/#website"},"datePublished":"2021-07-06T22:00:00+00:00","dateModified":"2026-10-07T12:26:47+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/#breadcrumb"},"inLanguage":"fr-FR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/ressource\/exploration-des-actions-de-sobriete-dans-les-demarches-territoriales-en-europe\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Accueil","item":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Exploration des actions de sobri\u00e9t\u00e9 dans les d\u00e9marches territoriales en Europe"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/#website","url":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/","name":"Energy cities","description":"The European learning community for future-proof cities","publisher":{"@id":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"fr-FR"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/#organization","name":"Energy cities","url":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"fr-FR","@id":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Energy-Cities-Logo.webp","contentUrl":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Energy-Cities-Logo.webp","width":128,"height":120,"caption":"Energy cities"},"image":{"@id":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/ressource\/40646","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/ressource"}],"about":[{"href":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/ressource"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=40646"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=40646"},{"taxonomy":"eu-file","embeddable":true,"href":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/eu-file?post=40646"},{"taxonomy":"hubs","embeddable":true,"href":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/hubs?post=40646"},{"taxonomy":"priority","embeddable":true,"href":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/priority?post=40646"},{"taxonomy":"topic","embeddable":true,"href":"https:\/\/energy-cities.idfr.net\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/topic?post=40646"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}